Οδοντιατρική αντιμετώπιση ροχαλητού - άπνοιας ύπνου

Ροχαλίζετε; Εκτός από ενοχλητικό για τους γύρω σας είναι επικίνδυνο και για την υγεία σας.

Το ροχαλητό είναι ένας ήχος που παράγεται κατά τον ύπνο από τη δόνηση των τοιχωμάτων του φάρυγγα και αποτελεί σημάδι μερικής απόφραξης του αεραγωγού. Η απόφραξη αυτή μειώνει την οξυγόνωση του οργανισμού επηρεάζοντας αρνητικά πολλά από τα όργανα και τις βιολογικές λειτουργίες του σώματος. Σχεδόν όλοι ροχαλίζουμε περιστασιακά. Το έντονο όμως και σε μόνιμη βάση ροχαλητό επηρεάζει σημαντικά την ποιότητα του ύπνου και μπορεί να είναι σημάδι μιας σοβαρότερης νόσου που ονομάζεται αποφρακτική άπνοια ύπνου.

Σε έρευνα που έγινε για την αξιολόγηση του κινδύνου εμφάνισης καρδιαγγειακών προβλημάτων στον πληθυσμό (Marin J. et al, Lancet 2005) βρέθηκε ότι όσοι ροχαλίζουν έχουν διπλάσια πιθανότητα σε σύγκριση με αυτούς που δεν ροχαλίζουν να εκδηλώσουν υπέρταση, ανεξαρτήτως της ύπαρξης άλλων προδιαθεσικών παραγόντων. Όσοι ροχαλίζουν και πάσχουν και από άπνοια έχουν εξαιρετικά αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσουν ακόμη σοβαρότερα καρδιαγγειακά προβλήματα (έμφραγμα μυοκαρδίου, εγκεφαλικό) και σε αυτές τις ομάδες πληθυσμού το προσδόκιμο επιβίωσης μειώνεται σημαντικά.

Είναι πλέον πολύ εύκολο να εκτιμήσει κανείς αν κινδυνεύει η υγεία του από το ροχαλητό ή αν υπάρχει πιθανότητα να πάσχει από άπνοια ύπνου απαντώντας σε ένα πολύ απλό και γρήγορο ερωτηματολόγιο (Stop Bang).

Ανάλογα με το αποτέλεσμα του ερωτηματολογίου αποφασίζεται αν θα πρέπει να γίνει περαιτέρω διερεύνηση με κάποιας μορφής μελέτη ύπνου.

Εκτός από την κλασσική μελέτη σε κέντρο ύπνου ενός νοσοκομείου, υπάρχει η δυνατότητα στις μέρες μας να γίνει εκτίμηση της ποιότητας του ύπνου, της σοβαρότητας του ροχαλητού και της βαρύτητας της άπνοιας με μελέτη ύπνου στο σπίτι. Με τη χρήση ειδικών φορητών συσκευών και έχοντας κοιμηθεί κανείς στο οικείο περιβάλλον του σπιτιού του, η διάγνωση των διαταραχών ύπνου γίνεται εύκολα και άνετα για τον καθένα.

Το έντονο ροχαλητό σε συνδυασμό με άπνοια ύπνου συσχετίζεται με πολύ σοβαρά προβλήματα υγείας όπως υπέρταση, διαβήτης, εγκεφαλικό, έμφραγμα, παχυσαρκία, κατάθλιψη, απώλεια μνήμης, διάσπαση προσοχής, έντονοι πονοκέφαλοι, σεξουαλική δυσλειτουργία και κάποιες μορφές καρκίνου. Επιπλέον οι πάσχοντες είναι ευκολότερο να εμπλακούν σε σοβαρά τροχαία και εργασιακά ατυχήματα εξαιτίας της κόπωσης, της υπνηλίας και της πτώσης των αντανακλάστικών λόγω του κακού ύπνου.

Το ροχαλητό και η άπνοια θεραπεύονται στις μέρες μας με πολλούς διαφορετικούς τρόπους. Μια σύγχρονη και άνετη για τον ασθενή θεραπεία είναι η χρήση ειδικών ενδοστοματικών ναρθηκών. Είναι εξαιρετικά αποτελεσματική θεραπευτική προσέγγιση, πιστοποιημένη από αναγνωρισμένους διεθνείς επιστημονικούς φορείς που ασχολούνται με τις διαταραχές ύπνου όπως η American Academy of Sleep Medicine. Σε πρόσφατες κατευθυντήριες οδηγίες ως προς τη θεραπεία της άπνοιας που δημοσίευσε η American Academy of Sleep Medicine συνιστώνται οι ενδοστοματικοί νάρθηκες ως πρώτη θεραπευτική επιλογή για ροχαλητό, ήπια άπνοια, μέσης βαρύτητας άπνοια καθώς και για περιστατικά βαριάς άπνοιας που δεν μπορούν να ανεχτούν κάποια άλλη θεραπεία (π.χ Cpap)

Το πρόβλημα του ροχαλητού είναι σοβαρότερο από όσο το φαίνεται. Ενδιαφέρον είναι ότι οι πάσχοντες κατά κανόνα υποεκτιμούν τον αρνητικό αντίκτυπο που μπορεί να έχει για τον οργανισμό τους και θεωρούν οτι είναι απόλυτα υγιείς. Αυτό επιβεβαιώνεται από μελέτες που δείχνουν ότι η άπνοια ύπνου έιναι μια εξαιρετικά υποδιεγνωσμένη νόσος στον γενικό πληθυσμό και ότι είναι πάρα πολλά τα άτομα που έχουν το πρόβλημα χωρίς να το γνωρίζουν και φυσικά χωρίς να ακολουθούν κάποια θεραπεία. Για το λόγο αυτό στην Αμερική  οι ειδικοί στον ύπνο την κατονομάζουν “silent killer” (σιωπηρός δολοφόνος).

Το ροχαλητό δεν είναι αθώο. Συχνά αποτελεί ένδειξη ενός μεγαλύτερου προβλήματος υγείας, της άπνοιας ύπνου, που επηρεάζει σημαντικά την ποιότητα ζωής και ταυτόχρονα μειώνει το προσδόκιμο επιβίωσης. Η διάγνωση και η θεραπεία αυτών των διαταραχών ύπνου γίνεται στις μέρες μας πολύ εύκολα και αποτελεσματικά.