Οδοντιατρική αντιμετώπιση ροχαλητού - άπνοιας ύπνου

Οδοντιατρική αντιμετώπιση άπνοιας ύπνου

Τι είναι η οδοντιατρική αντιμετώπιση του ροχαλητού και της άπνοιας ύπνου;

Η οδοντιατρική αντιμετώπιση του ροχαλητού και της άπνοιας ύπνου βασίζεται στην κατασκευή, εφαρμογή και χρησιμοποίηση ειδικά σχεδιασμένων ενδοστοματικών συσκευών που έχουν την ιδιότητα να διατηρούν ανοιχτό τον αεραγωγό κατά τον ύπνο.

Πότε ενδείκνυται η χρήση ενδοστοματικών συσκευών για την αντιμετώπιση του ροχαλητού και της αποφρακτικής άπνοιας ύπνου;

Η χρήση ενδοστοματικών συσκευών ενδείκνυται σε περιπτώσεις:

• Ασθενών με ροχαλητό, ή ασθενών με ήπιας βαρύτητας ή μέσης βαρύτητας αποφρακτική άπνοια ύπνου που δεν ανταποκρίνονται στη θεραπεία με γενικά μέτρα, όπως απώλεια βάρους, τροποποίηση στάσης ύπνου κλπ.
• Ασθενών με μεγάλης βαρύτητας αποφρακτική άπνοια ύπνου που έχουν χρησιμοποιήσει και δεν μπορούν να ανεχθούν τη θεραπεία με CPAP.
• Ασθενών με μεγάλης βαρύτητας αποφρακτική άπνοια ύπνου που χρησιμοποιούν CPAP. Η συνδυασμένη χρήση CPAP και ενδοστοματικής συσκευής απαιτεί μικρότερη πίεση αέρα από τη συσκευή CPAP για να αναπνέει φυσιολογικά ο ασθενής, γεγονός που κάνει πιο ανεκτή και πιο αποτελεσματική την όλη θεραπεία.

Η Αμερικανική Ακαδημία Ιατρικής του Ύπνου (American Academy of Sleep Medicine), μετά από αξιολόγηση των αποτελεσμάτων μακροχρόνιων κλινικών ερευνών, εξέδωσε το 2006 κλινική οδηγία σύμφωνα με την οποία οι ενδοστοματικές συσκευές πρέπει να αποτελούν την πρώτη προτεινόμενη θεραπευτική λύση για την αντιμετώπιση του ροχαλητού και της ήπιας και μέσης βαρύτητας αποφρακτικής άπνοιας ύπνου. Αυτό οφείλεται στην αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα των ενδοστοματικών συσκευών σε συνδυασμό με την ευκολία στη χρήση τους και την άνετη αποδοχή τους από τους ασθενείς.

Πως λειτουργούν οι ενδοστοματικές συσκευές για την αντιμετώπιση του ροχαλητού και της αποφρακτικής άπνοιας ύπνου;

Οι ενδοστοματικές συσκευές τοποθετούν και σταθεροποιούν την κάτω γνάθο, τη γλώσσα, τη σταφυλή και τη μαλθακή υπερώα σε θέσεις που δεν εμποδίζεται η δίοδος του αέρα με αποτέλεσμα να αναπνέει άνετα και φυσιολογικά ο ασθενής κατά τον ύπνο. Υπάρχουν πολλοί τύποι ενδοστοματικών συσκευών. Ο οδοντίατρος που ασχολείται με την αντιμετώπιση του ροχαλητού και της αποφρακτικής άπνοιας ύπνου θα αξιολογήσει τα ανατομικά χαρακτηριστικά της στοματικής κοιλότητας και αναλόγως θα επιλέξει την καταλληλότερη για τον κάθε ασθενή ενδοστοματική συσκευή.

Ποιά είναι τα πλεονεκτήματα των ενδοστοματικών συσκευών για την αντιμετώπιση του ροχαλητού και της αποφρακτικής άπνοιας ύπνου;

• Οι ενδοστοματικές συσκευές είναι άνετες και εύκολες στην τοποθέτηση και χρήση.
• Η θεραπεία με ενδοστοματικές συσκευές είναι μη επεμβατική και πολύ αποτελεσματική.
• Οι ενδοστοματικές συσκευές εκτός από την αντιμετώπιση του ροχαλητού και της άπνοιας, αντιμετωπίζουν και το βρυγμό, δηλαδή το σφίξιμο και τρίξιμο των δοντιών κατά τον ύπνο. Ο βρυγμός μπορεί να προκαλέσει σοβαρές βλάβες στα δόντια και πόνο στους μύες και τις αρθρώσεις του στόματος. Τελευταίες μελέτες έχουν παρουσιάσει συσχέτιση μεταξύ βρυγμού και αποφρακτικής άπνοιας ύπνου.
• Η ανταπόκριση των ασθενών στη θεραπεία με ενδοστοματικές συσκευές είναι πολύ θετική. Τα ποσοστά μακροχρόνιας χρήσης των ενδοστοματικών συσκευών είναι υψηλότερα από άλλες θεραπευτικές λύσεις.
• Οι ενδοστοματικές συσκευές έχουν μικρό μέγεθος και είναι ευκολότερη η μεταφορά τους και η χρήση τους από ασθενείς που ταξιδεύουν συχνά.

Πόσο ασφαλής είναι η χρήση των ενδοστοματικών συσκευών για την αντιμετώπιση του ροχαλητού και της αποφρακτικής άπνοιας ύπνου;

Η χρήση των ενδοστοματικών συσκευών είναι απολύτως ασφαλής για την πλειονότητα των ασθενών που ροχαλίζουν ή πάσχουν από αποφρακτική άπνοια ύπνου. Εξαίρεση αποτελούν ασθενείς που εμφανίζουν πόνο και δυσλειτουργία των κροταφογναθικών διαρθρώσεων (αρθρώσεων της κάτω γνάθου). Αυτό συμβαίνει γιατί οι περισσότερες ενδοστοματικές συσκευές μετακινούν την κάτω γνάθο για να διευρυνθεί ο αεραγωγός, γεγονός που μπορεί να επιτείνει τον πόνο και τη δυσανεξία για αυτή την κατηγορία ασθενών. Σε αυτές τις περιπτώσεις πρέπει πρώτα να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα της δυσλειτουργίας από τον οδοντίατρο και στη συνέχεια να χορηγηθεί η ενδοστοματική συσκευή.

Επιπλέον αν με την ενδοστοματική συσκευή η κάτω γνάθος μετακινηθεί σε μια θέση που βρίσκεται έξω από τα όρια ανοχής των κροταφογναθικών διαρθρώσεων μπορεί να προκληθεί ιατρογενώς πόνος και δυσλειτουργία σε αυτές. Ο εξειδικευμένος στην αντιμετώπιση διαταραχών του ύπνου οδοντίατρος χρησιμοποιώντας συγκεκριμένο τεχνολογικό εξοπλισμό και με την κατάλληλη κλινική εξέταση, αξιολογεί την υγεία και λειτουργικότητα των κροταφογναθικών διαρθρώσεων και κατασκευάζει με τέτοιο τρόπο την ενδοστοματική συσκευή ώστε να μην δημιουργηθούν τέτοιου είδους προβλήματα.

Για τους παραπάνω λόγους πρέπει να προσέχει ιδιαιτέρως κανείς τη χρήση ενδοστοματικών συσκευών που πωλούνται ελεύθερα και χωρίς ιατρική παρακολούθηση στο εμπόριο και που προσαρμόζονται στο στόμα από τους ίδιους τους ασθενείς. Ο κίνδυνος υγείας λόγω πρόκλησης βλάβης και εμφάνισης πόνου στις αρθρώσεις της γνάθου είναι κατά πολύ σημαντικότερος από το πλεονέκτημα του χαμηλού κόστους αυτών των συσκευών.